Болеслав Прус «Анелька»

Болеслав Прус «Анелька»/
Bolesław Prus «Anielka»

Czytajmy po polsku, czyli Polonijna biblioteka w domu /
Читаем по-польски, или Полонийная библиотека дома

Автономия «Полония» продолжает свой проект «Читаем по-польски, или Полонийная библиотека дома» и представляет в этой публикации творчество одного из наиболее выдающихся польских писателей, Болеслава Пруса (1847-1912). Фрагмент повести «Анелька» читает председатель Автономии «Полония» Елена Рогачикова.

Несколько фактов

В 1937 году Тадеуш Бой-Желенски написал о Б. Прусе: «У Пруса нет биографии, он относится к наиболее законспирированным писателям, потому что даже его глаза на портретах скрываются за тёмными стеклами». Настоящее имя писателя – Александр Гловацкий. Его жизнь не была лёгкой. Еще ребёнком он остался сиротой. Когда началось Январское восстание, писатель убежал из школы и присоединился к отряду восставших, но был тяжело ранен, позже несколько месяцев провёл в тюрьме, был лишён аристократического титула. Обучался на физико-математическом факультете Главной Школы в Варшаве, но на третьем курсе не сдал экзамены и бросил ВУЗ. В Варшаве, вынужденный рассчитывать только на себя, подрабатывал гувернёром и репетитором, фотографом, слесарем на фабрике Лилпопа и Рауа. Пробовал писать в качестве журналиста под псевдонимом «Ян в масле».

В 1872 году были опубликованы фельетоны Александра Гловацкого «Письма из старого лагеря», которые автор впервые подписал псевдонимом Болеслав Прус. Болеслав – потому что в результате полученной под Бялкой раны страдал от головной боли, Прус – от его семейного герба.
Болеслав Прус умер от инфаркта 19 мая 1912 года в Варшаве. Его похороны, которые состоялись 22 мая, собрали толпы людей и переросли в большую манифестацию жителей Варшавы. Писатель был похоронен на кладбище в Повонзках, где на памятнике, созданном Станиславом Яцковским, написано «Сердце сердец».

«Анелька» — повесть Болеслава Пруса, первый раз была опубликована в фрагментах в «Варшавском Курьере» (17 IV — 8 VII 1880) под названием «Холостая» повесть» (не попавшая в цель). Печатная версия появилась в 1885 году. Автор создал в ней совершенный психологический портрет тринадцатилетней девочки Анельки, детская наивность восприятия мира которой ещё более явно проявляет психологические и экономические конфликты.

Autonomia Polaków „Polonia” kontynuuje swój projekt pt. „Czytajmy po polsku, czyli Polonijna biblioteka w domu” i przedstawia tym razem twórczość jednego z najwybitniejszych polskich pisarzy, Bolesława Prusa (1847-1912). Fragment powieści „Anielka” czyta Prezes Autonomii Polaków „Polonia” Elena Rogaczykowa.

Kilka faktów

W roku 1937 Tadeusz Boy-Żeleński napisał o B. Prusie: «Prus nie ma biografii, należy do najgłębiej zakonspirowanych pisarzy, bo nawet oczy jego na portretach kryją się za ciemnymi szkłami». W rzeczywistości pisarz nazywał się Aleksander Głowacki. Jego życie nie było łatwe. Jako dziecko został sierotą. Gdy wybuchło powstanie styczniowe, uciekł ze szkoły i dołączył do oddziału powstańczego, ale został ciężko ranny, później kilka miesięcy spędził w więzieniu, pozbawiono go tytułu szlacheckiego. Studiował na wydziale Matematyczno-Fizycznym Szkoły Głównej w Warszawie, ale na trzecim roku nie zdał egzaminów i przerwał studia. W Warszawie, zdany na własne siły, zarabiał jako guwerner i korepetytor, fotograf, ślusarz w fabryce Lilpopa i Raua. Próbował też sił jako dziennikarz pod pseudonimem «Jan w Oleju».

W 1872 roku ukazały się felietony Aleksandra Głowackiego «Listy ze starego obozu», które autor po raz pierwszy podpisał pseudonimem Bolesław Prus. Bolesław — bo po ranie odniesionej pod Białką cierpiał na bóle głowy, Prus — od herbu rodzinnego.
Bolesław Prus zmarł na atak serca 19 maja 1912 r. w Warszawie. Jego pogrzeb, który odbył się 22 maja, zgromadził tłumy i przerodził się w wielką manifestację mieszkańców Warszawy. Został pochowany na cmentarzu na Powązkach, gdzie na pomniku, wykonanym przez Stanisława Jackowskiego, znajduje się napis «Serce serc».

«Anielka» – powieść Bolesława Prusa, po raz pierwszy ukazała się w odcinkach w „Kurierze Warszawskim” (17 IV — 8 VII 1880) pod tytułem „Chybiona powieść”. Wydanie książkowe w trochę zmienionej wersji ukazało się w 1885 roku. Autor stworzył w niej doskonały portret psychologiczny trzynastoletniej dziewczynki Anielki, której prostota dziecięcej naiwności spojrzenia na świat tym bardziej wyostrza konflikty psychologiczne oraz ekonomiczne.

Na podstawie / На основе:
dzieje.pl/postacie/boleslaw-prus-1847-1912 i wikipedia.org/wiki/Anielka

Читает Елена Рогачикова